Barbara Budyńska

dr Barbara Budyńska

e-mail: b.budynska@bn.org.pl
tel. 22 608 25 14
tel. 22 608 26 40

Absolwentka socjologii na Uniwersytecie Warszawskim, adiunkt w Pracowni Bibliotekoznawstwa IKiCz, od stycznia 2006 r. - kierownik Pracowni. Wieloletni wykładowca w Centrum Edukacji Bibliotekarskiej, Informacyjnej i Dokumentacyjnej. W latach 2010 - 2011 r. wykładowca na podyplomowych studiach w Akademii Humanistycznej w Pułtusku, od 2013 r. prowadzi zajęcia na studiach podyplomowych na Uniwersytecie Białostockim. Członek Rady Programowej „Poradnika Bibliotekarza", od 2012 r. zastępca redaktora naczelnego miesięcznika „Bibliotekarz”. Uzyskała tytuł doktora nauk humanistycznych w Instytucie Informacji Naukowej i Bibliotekoznawstwa Uniwersytetu Wrocławskiego. Przedstawiła rozprawę Publiczne biblioteki powiatowe w Polsce w latach 1918-2007. Modele organizacyjno-funkcjonalne. Koncepcje i rzeczywistość, przygotowaną pod kierunkiem prof. dr hab. Marty Skalskiej-Zlat.

Lista publikacji

Udział w stałych zespołach, radach

Członek zespołu ds. zakupu nowości wydawniczych do bibliotek
Członek Komisji Wydawniczej BN
Członek zespołu ds. ustawy o bibliotekach (powołanego przez SBP)
Członek Komitetu Redakcyjnego „Poradnik Bibliotekarza”
Zastępca redaktora naczelnego „Bibliotekarza”

Członkostwo w stowarzyszeniach

Członek Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich

Realizowane tematy:

„Biblioteki Publiczne w Liczbach” (współpraca: M. Jezierska)

Rocznik Biblioteki Publiczne w Liczbach ukazuje się od 1972 r., a pierwsze ujęte w nim dane pochodzą z 1971 r. Uwzględnia się nim dane liczbowe zbierane przez Główny Urząd Statystyczny (na arkuszach K-03) oraz informacje zawarte w sprawozdaniach opisowych sporządzanych przez wojewódzkie biblioteki publiczne. Oprócz tabel zawierających dane i wskaźniki, w każdym roczniku znajduje się obszerne omówienie sytuacji i działalności bibliotek publicznych w danym roku oraz w przekroju ostatnich 10 lat. Rocznik ukazuje się w postaci drukowanej i elektronicznej (na stronie www BN w dwóch wersjach językowych - polskiej i angielskiej).
Od 2010 r. trwają prace nad przygotowaniem wspólnego formularza statystycznego dla bibliotek publicznych, naukowych i pedagogicznych, rozbudowanego m.in. o informacje dotyczące usług elektronicznych, finansów bibliotek, wydawnictw własnych.

System biblioteczny w Polsce (współpraca M. Jezierska)

Praca ciągła, ma na celu obserwację zmian zachodzących w strukturze bibliotek różnych typów, ze szczególnym uwzględnieniem bibliotek publicznych (np. w zakresie organizacji, finansowania, infrastruktury, form pracy, uczestnictwa w inicjatywach lokalnych i ponadlokalnych), a także zmian, jakie zachodzą w ich otoczeniu i wpływają na działalność (np. współpraca bibliotek publicznych z bibliotekami innych typów, relacje biblioteki-samorządy (organizatorzy), struktury organizacyjne i zależności funkcjonalne bibliotek stopienia: wojewódzkiego, powiatowego, gminnego, ustawodawstwo biblioteczne, samorządowe, finanse publiczne. W ramach tego obszaru realizowane są tematy:

Proces tworzenia bibliotek powiatowych - systematyczna analiza stanu, warunków funkcjonowania i zmian w zakresie organizacji, zasobów i potencjału. Materiały są wykorzystywane do przygotowywania referatów, rocznych raportów, ekspertyz, opinii dla różnych instytucji np. MKiDN, SBP, organizacji samorządowych.
Finansowanie bibliotek publicznych w warunkach samorządowych - temat obejmuje zagadnienia zmian w zasadach i warunkach finansowania bibliotek publicznych po 1989 r.; uwarunkowania prawne finansowania bibliotek, różnorodność źródeł, wielkość i struktura finansowania i wydatków, uwarunkowania finansowe bibliotek publicznych poszczególnych szczebli organizacyjnych; politykę państwa w tym zakresie (programy rządowe, wspieranie czytelnictwa i bibliotek, udział w nich NGO i innych podmiotów).
Funkcje gminnych bibliotek publicznych wobec zmian w zakresie technologii cyfrowych XXI wieku a ich odbiór społeczny
- prowadzenie badań w gminnych bibliotekach publicznych usytuowanych w środowiskach wiejskich, których celem jest określenie sposobów organizacji i stylów funkcjonowania w obrębie jednostki administracyjnej (kształtowanie modeli organizacyjnych na poziomie gminy) oraz współtworzenia sieci na poziomie powiatu i ogólnokrajowym (podział zadań, kompatybilność poszczególnych poziomów);
- badania efektywności bibliotek publicznych stopnia gminnego - wypracowanie wskaźników badania jakości funkcjonowania bibliotek gminnych oraz pomiaru satysfakcji ich użytkowników.

Organizacja zakupu nowości (książek, dokumentów audiowizualnych i elektronicznych) i ich wykorzystane w bibliotekach publicznych (współpraca B. Budyńska, O. Chymkowska-Dawidowicz, A. Franaszek, M. Jezierska, A. Rusek, A. Romaniuk, Z. Zasacka)

Projekt zrealizowany z grantu pozyskanego z MKIDN. Celem projektu było przeprowadzenie badania pozwalającego prześledzić proces organizacji i realizacji zakupu nowości w bibliotekach publicznych oraz przeanalizowanie ich wykorzystania. Badania objęły dwa etapy: sondaż on-line w 400 bibliotekach, dobranych na zasadzie reprezentacji typów oraz analiza wykorzystania w latach 2005-2008 nowości zakupionych w 2005 r. w celowo dobranych czterech bibliotekach. Opracowane wyniki badań posłużyły do przygotowania publikacji, która ukazała się w serii Materiały Informacyjne IKiCz nr 38.

Efektywność działania bibliotek publicznych

Konsultacje w zakresie prac Zespołu SBP ds. badań efektywności bibliotek - uzgadnianie propozycji krajowych wskaźników funkcjonalności bibliotek publicznych i pedagogicznych, standardowego kwestionariusza badań satysfakcji użytkowników, specyfikacji programu komputerowego do zbierania i analizy danych na potrzeby opracowywania i prezentacji wyników badań funkcjonalności bibliotek. Zbieranie literatury przedmiotu dotyczącej projektów krajowych i zagranicznych oraz norm i zaleceń międzynarodowych w zakresie badań efektywności bibliotek. W wieloletniej perspektywie praca może służyć jako podstawa (punkt wyjścia) do wypracowania polskich standardów funkcjonowania bibliotek.

Ustawodawstwo biblioteczne

Prace związane z ustawodawstwem bibliotecznym i okołobibliotecznym wymagają stałego śledzenia zmian wynikających z procesów legislacyjnych, a także ich wpływu na funkcjonowanie bibliotek. Szczególnym przykładem są działania podejmowane w związku ze zmianą w 2011 r. ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej i jej wpływu na nowelizacje innych aktów prawnych. Udział w pracach zespołu SBP ds. ustawy o bibliotekach, konsultacje, udział w warsztatach z zakresu prawa bibliotecznego.

Model obsługi czytelniczej w gminie. Biblioteka w otoczeniu społecznym i instytucjonalnym (praca zespołowa)

projekt realizowany od 2012 r. Badania sondażowe przeprowadzono w sześciu gminach w trzech województwach. Ich celem było zdobycie wiedzy na temat praktycznych rozwiązań organizacyjnych obsługi zróżnicowanych grup czytelników w małym środowisku (ważna była szersza perspektywa diagnostyczna uwzględniająca charakter zmian gospodarczo–społeczno–kulturowych, rozwój technologii informacyjnych oraz zmiany w systemie oświaty) oraz diagnoza rzeczywistego funkcjonowania bibliotek publicznych, szkolnych i innych bibliotek środowiskowych, jako instytucji z jednej strony tworzących formalne struktury, z drugiej zaś będących konkretnymi zespołami osób zaangażowanych w lokalny kontekst społeczny
projekt badań na 2013 r. dotyczy analizy rozwiązań organizacyjnych różnych typów połączeń bibliotek publicznych np. z instytucjami kultury, urzędami gmin i innymi oraz obsługi czytelniczej w tych środowiskach przez biblioteki publiczne, szkolne i inne funkcjonujące w obrębie środowiska lokalnego; wpływu zmian organizacyjnych (połączenie bibliotek z innymi instytucjami) na efektywność pracy bibliotek i ich ocenę w odbiorze użytkowników.