Małgorzata Jezierska

mgr Małgorzata Jezierska

e-mail: m.jezierska@bn.org.pl
tel. 22 608 2510

Absolwentka Bibliotekoznawstwa i Informacji Naukowej Wydziału Humanistycznego Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Olsztynie (1983). W latach 1983-1999 pracownik Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Olsztynie. Od grudnia 1999 r. starszy kustosz w Zakładzie Bibliotekoznawstwa IKiCz. Od stycznia 2006 r. koordynuje prace nad rocznikiem „Biblioteki Publiczne w Liczbach”.

Lista publikacji

Udział w pracach stałych zespołów:

członek Zespołu Sterującego ds. Zakupu nowości wydawniczych dla bibliotek
członek Zespołu powołanego przez SBP ds. Badania efektywności bibliotek publicznych i pedagogicznych
członek Komitetu Redakcyjnego „Bibliotekarza"

Członkostwo w stowarzyszeniach

członek Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich

Realizowane tematy:

„Biblioteki Publiczne w Liczbach" (współpraca B. Budyńska)

Publikacja ukazuje się regularnie od 1972 r. (pierwszy rocznik objął dane za rok 1971). W każdym roczniku znajduje się zestaw tabel zawierających dane liczbowe i wskaźniki oraz obszerne omówienie dotyczące sytuacji i działalności bibliotek publicznych w danym roku oraz w przekroju ostatnich 10 lat. W roczniku uwzględnia się dane liczbowe zbierane przez Główny Urząd Statystyczny (obecnie na arkuszach K-03) oraz informacje zawarte w sprawozdaniach opisowych sporządzanych przez wojewódzkie biblioteki publiczne. Rocznik ukazuje się w postaci drukowanej i elektronicznej (na stronie www BN w dwóch wersjach językowych - polskiej i angielskiej).

Od 2010 r. trwają prace nad przygotowaniem wspólnego formularza statystycznego dla bibliotek publicznych, naukowych i pedagogicznych oraz rozszerzeniem jego zakresu m.in. o informacje dotyczące zasobów i usług elektronicznych, finansów bibliotek, wydawnictw własnych, innych form pracy oraz elementów uzupełniających obraz korzystania z usług bibliotek (np. użytkownicy, odwiedziny, udział w szkoleniach i imprezach organizowanych przez biblioteki). Prace te realizowane były w ramach tematu Biblioteki publiczne w nowym opisie statystycznym. Końcowym efektem było wprowadzenie zmian do formularza K-03 GUS za lata 2010-2012 dla wszystkich typów bibliotek objętych badaniem statystycznym.

Obecnie trwają prace nad nową koncepcją (zarówno merytoryczną, jak i edytorską) publikacji, która pozwoli na uwzględnienie nowego (szerszego) zakresu danych dotyczących funkcjonowania bibliotek publicznych, a także ujęcie w nim podstawowych zagadnień dotyczących funkcjonowania bibliotek innych sieci objętych badaniem GUS.

System biblioteczny w Polsce (współpraca: B. Budyńska)

Praca ciągła, ma na celu obserwację zmian zachodzących w strukturze bibliotek różnych typów, ze szczególnym uwzględnieniem bibliotek publicznych (np. w zakresie organizacji, finansowania, infrastruktury, form pracy, uczestnictwa w inicjatywach lokalnych i ponadlokalnych), a także zmian, jakie zachodzą w ich otoczeniu i wpływają na działalność (np. współpraca bibliotek publicznych z bibliotekami innych typów, relacje biblioteki-samorządy (organizatorzy), struktury organizacyjne i zależności funkcjonalne bibliotek stopienia: wojewódzkiego, powiatowego, gminnego, ustawodawstwo biblioteczne, samorządowe, finansepubliczne. Współpraca z instytucjami centralnymi, lokalnymi, branżowymi, pozyskiwanie materiałów, udział w zespołach roboczych i eksperckich. W ramach tego obszaru realizowane są tematy:

Proces tworzenia bibliotek powiatowych – systematyczna analiza stanu, warunków funkcjonowania i zmian w zakresie organizacji, zasobów i potencjału. Materiały są wykorzystywane do przygotowywania rocznych raportów, referatów, ekspertyz, opinii dla różnych instytucji np. MKiDN, SBP, organizacji samorządowych.
Finansowanie bibliotek publicznych w warunkach samorządowych – temat obejmuje zagadnienia zmian w zasadach i warunkach finansowania bibliotek publicznych po 1989 r.; uwarunkowania prawne finansowania bibliotek, różnorodność źródeł, wielkość i struktura finansowania i wydatków, poziomu finansowania bibliotek publicznych poszczególnych szczebli organizacyjnych; politykę państwa w tym zakresie (programy rządowe, wspieranie czytelnictwa i bibliotek, udział w nich NGO i innych podmiotów).
Funkcje gminnych bibliotek publicznych wobec zmian w zakresie technologii cyfrowych XXI wieku a ich odbiór społeczny:

prowadzenie badań w gminnych bibliotekach publicznych usytuowanych w środowiskach wiejskich, których celem jest określenie sposobów organizacji i stylów funkcjonowania w obrębie jednostki administracyjnej (kształtowanie modeli organizacyjnych na poziomie gminy) oraz współtworzenia sieci na poziomie powiatu i ogólnokrajowym (podział zadań, kompatybilność poszczególnych poziomów);
badania efektywności bibliotek publicznych stopnia gminnego – wypracowanie wskaźników badania jakości funkcjonowania bibliotek gminnych oraz pomiaru satysfakcji ich użytkowników.

Organizacja zakupu nowości (książek, dokumentów audiowizualnych i elektronicznych) i ich wykorzystane w bibliotekach publicznych (praca zbiorowa)

Projekt zrealizowany z grantu pozyskanego z MKiDN. Celem projektu było przeprowadzenie badania pozwalającego prześledzić proces organizacji i realizacji zakupu nowości w bibliotekach publicznych oraz przeanalizowanie ich wykorzystania. Badania objęły dwa etapy: sondaż online w 400 bibliotekach, dobranych na zasadzie reprezentacji typów oraz analiza wykorzystania w latach 2005-2008 nowości zakupionych w 2005 r. w celowo dobranych czterech bibliotekach. Opracowane wyniki badań posłużyły do przygotowania publikacji, która ukazała się w serii Materiały Informacyjne IKiCz nr 38.

Badanie efektywności bibliotek publicznych, pedagogicznych (w ramach prac Zespołu powołanego przez SBP)

Projekt realizowany od 2010 r., którego celem było wypracowanie krajowego zestawu wskaźników funkcjonalności dla bibliotek publicznych i pedagogicznych jako narzędzia do zarządzania bibliotekami, w tym zapewnienia jakości, badań porównawczych bibliotek (benchmarking), monitoringu postępów działania oraz oceny wykonania zadań, działań promocyjnych na rzecz bibliotek (w skali lokalnej i ponadlokalnej).

Zakres prac Zespołu poszerzono o wypracowanie standardowego (dla wszystkich typów bibliotek) formularza badań satysfakcji użytkowników. Obecnie trwają prace nad przygotowaniem narzędzia do gromadzenia, analizy i prezentacji wskaźników funkcjonalności bibliotek, tzn. ujednoliconego formularza elektronicznego w celu automatycznego obliczania wskaźników. Równolegle prowadzone są badania pilotażowe służące weryfikacji i ocenie poprawności gromadzonych danych statystycznych służących do obliczania wskaźników funkcjonalności bibliotek oraz popularyzacja działań związanych ze statystyką biblioteczną i badaniem efektywności bibliotek.

W planach opracowanie metodologii badań i analizy wskaźników, publikowanie rocznych raportów i rankingów, prowadzenie badań porównawczych.

Model obsługi czytelniczej w gminie. Biblioteka w otoczeniu społecznym i instytucjonalnym (praca zespołowa)

projekt realizowany od 2012 r. Badania sondażowe przeprowadzono w sześciu gminach w trzech województwach. Ich celem było zdobycie wiedzy na temat praktycznych rozwiązań organizacyjnych obsługi zróżnicowanych grup czytelników w małym środowisku (ważna była szersza perspektywa diagnostyczna uwzględniająca charakter zmian gospodarczo – społeczno – kulturowych, rozwój technologii informacyjnych oraz zmiany w systemie oświaty) oraz diagnoza rzeczywistego funkcjonowania bibliotek publicznych, szkolnych i innych bibliotek środowiskowych, jako instytucji z jednej strony tworzących formalne struktury, z drugiej zaś będących konkretnymi zespołami osób zaangażowanych w lokalny kontekst społeczny,
projekt badań na 2013 r. dotyczy analizy rozwiązań organizacyjnych różnych typów połączeń bibliotek publicznych np. z instytucjami kultury, urzędami gmin i innymi oraz obsługi czytelniczej w tych środowiskach przez biblioteki publiczne, szkolne i inne funkcjonujące w obrębie środowiska lokalnego; wpływu zmian organizacyjnych (połączenie bibliotek z innymi instytucjami) na efektywność pracy bibliotek i ich ocenę w odbiorze użytkowników.