Konstytucja dla Europy
Wojciech Jastrzębowski, Konstytucja dla Europy
Projekt przymierza między narodami, mającego zakończyć wojny w Europie. Autor był przyrodnikiem, powstańcem listopadowym, a także myślicielem społeczno-politycznym. W 1831 roku, kiedy trwał jeszcze polski zryw niepodległo - ściowy, Jastrzębowski opracował zbiór trwałych i sprawiedliwych norm, na których jego zdaniem miał się opierać pokój. Autor proponował równość wszystkich narodów niezależnie od ich liczebności, zniesienie granic, wspólne prawa i wspólny parlament. Konstytucję nieprzypadkowo opublikowano pod datą 3 maja 1831 roku, w 40. rocznicę dzieła Sejmu Czteroletniego, nawiązując do rodzimych tradycji parlamentarnych. Właściwy tekst poprzedza parodia manifestu carskiego, rozpoczynająca się od słów: „My z łaski najłaskawszego Mikołaja I Najszaleńsi buntownicy polscy”. Jastrzębowski, mimo kosmopolitycznego wydźwięku projektu, czuł się przede wszystkim polskim patriotą.
Prezentowany egzemplarz pochodzi ze zbiorów dawnej Biblioteki Ordynacji Krasińskich w Warszawie, zniszczonej niemal doszczętnie w roku 1944. Ocalałe resztki kolekcji trafiły po II wojnie światowej do Biblioteki Narodowej.
Zobacz obiekt online w bibliotece cyfrowej polona.pl.
Wojciech Jastrzębowski, A Constitution For Europe
A project for an alliance between nations to end war in Europe. The author, Wojciech Jastrzębowski, was a naturalist, a November insurgent and a socio-political thinker. In 1831, when the Polish independence uprising was still in progress, Jastrzębowski drew up a set of lasting and just norms on which he believed peace should be based.
The author argues for the equality of all nations regardless of their size, the abolition of borders, common laws and a common parliament. It is no coincidence that the publication date for A Constitution for Europe is given as 3 May 1831, the 40th anniversary of the adoption of the Constitution of 3 May 1791 by the Four-Year Sejm, thereby making the connection to the Polish parliamentary tradition. The text proper is preceded by a parody of the Tsarist manifesto, beginning with the words: “My z łaski najłaskawszego Mikołaja I Najszaleńsi buntownicy polscy” (“We, by the grace of the most gracious Nicholas I, most crazy Polish rebels”). Despite the cosmopolitan overtones of the project, Jastrzębowski considered himself first and foremost a Polish patriot.
The showcased copy comes from the former Krasiński Library in Warsaw, which was almost completely destroyed in 1944. The surviving remnants of the collection were transferred to the National Library of Poland after World War II.