„W Rumunii niesie obcego człowieka fala”. Rumuńskie reminiscencje podróży Kazimiery Iłłakowiczówny do Rumunii w 1937 roku
Zapraszamy na Otwarte Seminarium Biblioteki Narodowej. We wtorek 17 marca 2026 roku o godzinie 14 prof. dr hab. Zdzisław Gębołyś z Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy wygłosi referat „W Rumunii niesie obcego człowieka fala”. Rumuńskie reminiscencje podróży Kazimiery Iłłakowiczówny do Rumunii w 1937 roku.
Kazimiera Iłłakowiczówna (1892–1983) poświęciła blisko 30 lat swojego życia na poznanie Rumunii oraz na popularyzowanie rumuńskiej kultury w Polsce. Po raz pierwszy odwiedziła Rumunię w 1937 roku na zaproszenie organizacji kobiecych w Rumunii, wygłaszając odczyty o Polsce i Marszałku Józefie Piłsudskim. We wrześniu 1939 roku, po opuszczeniu Polski napadniętej przez hitlerowskie Niemcy, przybyła do Rumunii. Los poprowadził ją do miasta Kluż – historycznej stolicy Siedmiogrodu – gdzie spędziła ponad 8 lat. Poznała kraj, ludzi, język i kulturę, a Rumunia stała się jej miłością, wyrażaną do końca życia we wspomnieniach, prozie, poezji. W 1965 roku odbyła swą sentymentalną podróż do tego kraju.
W referacie zostaną przedstawione w chronologicznym porządku przedwojenne, wojenne i powojenne rumuńskie wątki życia Iłłakowiczówny. Autor omówi uwagi pisarki, opinie, wrażenia o kraju, ludziach, przyrodzie, spotkaniach, które wpłynęły na jej więź z Rumunią. Szczególne miejsce w referacie mają losy wojenne Iłły w Rumunii, uzupełniane obrazkami trudnej rzeczywistości, świadectwami ludzkiej życzliwości i solidarności ze strony mieszkańców kraju (reprezentujących rożne grupy społeczne), którzy pomogli jej przeżyć ten niełatwy czas. Na zakończenie autor przedstawi skomplikowany powrót Iłłakowiczówny do Polski. W rekonstrukcji rumuńskich lat Iłły ważną rolę odgrywają wspomnienia, proza i zachowana korespondencja.
Otwarte Seminaria Biblioteki Narodowej – harmonogram i zapisy