Gala Nagrody im. Czesława Miłosza w Darłowie. Krzysztof Pomian laureatem
W sobotę 19 września 2026 roku w Darłowie odbyła się gala wręczenia pierwszej Nagrody im. Czesława Miłosza. Laureatem został prof. Krzysztof Pomian – historyk, filozof i eseista, uhonorowany za całokształt twórczości. Uroczystość była jednym z wydarzeń pierwszej edycji festiwalu Morze Literatury.
Nagroda im. Czesława Miłosza została ustanowiona przez Bibliotekę Narodową w 2026 roku. Wyróżnia wybitne osiągnięcia literackie w dziedzinach pisarstwa podejmowanych przez jej patrona – poezji, eseistyce i prozie – oraz twórczość o szczególnej randze artystycznej i intelektualnej.
Galę poprowadzili Katarzyna Kasia i Grzegorz Markowski. Zgromadzonych gości powitali dr Tomasz Makowski, dyrektor Biblioteki Narodowej i przewodniczący Kapituły Nagrody, oraz Krzysztof Walków, wiceburmistrz Darłowa. Oprawę muzyczną wieczoru przygotował muzyk i klarnecista Paweł Szamburski.
Szczególnym momentem uroczystości była wyemitowana podczas gali wypowiedź Antoniego Miłosza, syna Czesława Miłosza. Podkreślił on szeroki charakter twórczości ojca i wskazał na szczególne pokrewieństwo jego sposobu myślenia z dorobkiem pierwszego laureata Nagrody: „Ojciec był poetą, ale także eseistą, tłumaczem i prozaikiem. Nie sądzę, by podobał mu się pomysł zamykania człowieka w jednej szufladce – literatura była dla niego czymś znacznie szerszym. Dlatego bardzo się cieszę, że pierwszym laureatem Nagrody jego imienia został prof. Krzysztof Pomian – eseista, filozof i historyk, który swobodnie przechodzi między różnymi dziedzinami, nie przejmując się zbytnio granicami między nimi. Myślę, że jest w tym coś bardzo miłoszowskiego”.
Nagrodę prof. Krzysztofowi Pomianowi wręczyli dr Tomasz Makowski oraz Maciej Szudek, prezes Polskiej Fundacji Narodowej, która jest mecenasem Nagrody. W uroczystości uczestniczyli także członkowie Kapituły – Ewa Lipska i Ryszard Krynicki.
Laudację na cześć laureata wygłosił dyrektor Biblioteki Narodowej. Kapituła doceniła Krzysztofa Pomiana za całokształt twórczości – dzieło humanistyczne o wyjątkowej randze intelektualnej i europejskim znaczeniu, które od ponad sześćdziesięciu lat pogłębia rozumienie historii, kultury oraz miejsca człowieka we wspólnocie cywilizacji. W uzasadnieniu podkreślono, że jego twórczość łączy erudycję historyka, przenikliwość filozofa i kunszt eseisty, a jego książki przekraczają granice dyscyplin naukowych. Do najważniejszych dzieł Krzysztofa Pomiana należą m.in. Europa i jej narody, Zbieracze i osobliwości oraz Historia światowa muzeów. Kapituła zwróciła również uwagę na jego wieloletni udział w europejskim życiu intelektualnym i współpracę z paryską „Kulturą” Jerzego Giedroycia. Dorobek laureata – jak zaznaczono w uzasadnieniu – urzeczywistnia ideał humanistyki reprezentowany przez Czesława Miłosza: przekraczającej granice państw, języków i dyscyplin, wiernej prawdzie, wolności i odpowiedzialności za słowo.
Po wręczeniu Nagrody i laudacji głos zabrał prof. Krzysztof Pomian, który powiedział: „Jak Księżyc, kultura europejska ma dwa oblicza: jasne i ciemne. Czy, jak kto woli, dwa nurty: powierzchniowy i głębinowy”.
Jego wystąpienie zakończyło oficjalną część pierwszej gali Nagrody im. Czesława Miłosza.
Nagranie z uroczystości można obejrzeć na kanale YouTube Miasta Darłowa.
Kapitułę Nagrody tworzą: dyrektor Biblioteki Narodowej dr Tomasz Makowski – przewodniczący kapituły, Ryszard Krynicki – poeta i tłumacz, Ewa Lipska – poetka i pisarka.
Więcej o nagrodzie można przeczytać tutaj.
Mecenasem Nagrody jest Polska Fundacja Narodowa.
