Biblioteka Narodowa przestrzenią rozmowy o architekturze przyjaznej człowiekowi
W piątek 20 marca 2026 roku gmach główny Biblioteki Narodowej stał się miejscem rozmowy o relacji między przestrzenią, zmysłami i dobrostanem użytkowników. Konferencja Neuro Design Forum, odbywająca się pod hasłem „Neuroarchitektura. Od mózgu do materii”, zgromadziła badaczy, architektów i projektantów z Polski oraz z zagranicy, tworząc forum wymiany wiedzy o projektowaniu opartym na uważności wobec człowieka. Wybór Biblioteki Narodowej na gospodarza tego wydarzenia nie jest przypadkowy – to instytucja, która łączy funkcję miejsca pracy naukowej, przestrzeni publicznej i nowoczesnego centrum kultury.
W inauguracji konferencji udział wziął dr Tomasz Makowski, dyrektor Biblioteki Narodowej. Opowiedział o powstaniu czytelń, ich modernizacji oraz zachowaniach osób je odwiedzających. Podkreślił, że Biblioteka Narodowa od blisko 300 lat nie tylko udostępnia zbiory, ale także tworzy przestrzeń służącą ludziom. Dodał, że „dziś, w świecie nieograniczonego dostępu do informacji, wciąż szukamy miejsc, w których możemy dobrze się czuć, spokojnie pracować i po prostu być. Sukces czytelń BN pokazuje, jak ważne jest projektowanie z myślą o człowieku”.
Program konferencji został ułożony wokół trzech głównych obszarów: neuronauki i fundamentów neuroarchitektury, architektury w skali człowieka oraz relacji między designem, biznesem i produktem. W wystąpieniach i panelach uczestnicy podejmowali tematy dotyczące wpływu przestrzeni na człowieka, projektowania dla neuroróżnorodności, relacji między umysłem, ciałem i otoczeniem, a także roli wnętrz w budowaniu dobrostanu i wspieraniu zdrowia psychicznego. Istotnym elementem programu była również refleksja nad tym, jak projektowanie może odpowiadać na realne potrzeby użytkowników i jaką rolę odgrywa dziś w kształtowaniu codziennych doświadczeń. Finał konferencji poświęcono zagadnieniom związanym z praktycznym wymiarem projektowania – od empatycznego biznesu po pytanie o to, czy przyszłość designu rzeczywiście zaczyna się od zmysłów. Zwieńczeniem wydarzenia była wieczorna gala w Czytelni Załuskich, połączona z koncertem Bovskiej i premierą magazynu Archisnob.
W kontekście konferencji warto zwrócić uwagę także na same czytelnie Biblioteki Narodowej, które są ważnym elementem doświadczenia przestrzeni BN. To rozbudowany i zróżnicowany system miejsc pracy ze zbiorami: od ogólnodostępnej Czytelni Prasy, w której można korzystać z bieżących gazet, czasopism, internetu i zasobów cyfrowych bez konieczności posiadania karty czytelnika, po specjalistyczne czytelnie przeznaczone do pracy badawczej. Wśród nich znajdują się m.in. Czytelnia Załuskich z księgozbiorem bibliologicznym, Czytelnia Zasobu Wieczystego, a także czytelnie: Kartograficzna, Muzyczna oraz Nagrań Dźwiękowych i Audiowizualnych. Przestrzeń biblioteki została pomyślana jako miejsce wielofunkcyjne – jednocześnie otwarte, specjalistyczne i odpowiadające na różne potrzeby użytkowników.
Istotnym atutem czytelń BN jest również ich dostępność. W przestrzeni działa elektroniczny system wsparcia orientacji dla osób niewidomych i słabowidzących, dostępne są dotykowe plany, a wszystkie kondygnacje z czytelniami i stanowiskami dla użytkowników są przystosowane do potrzeb osób poruszających się na wózkach. W zestawieniu z tematyką Neuro Design Forum – skupioną na człowieku, percepcji i jakości środowiska – takie rozwiązania pokazują, że Biblioteka Narodowa nie jest jedynie gospodarzem konferencji, ale także przykładem instytucji, która myśli o przestrzeni w kategoriach komfortu, funkcjonalności i włączania różnych grup odbiorców.
Przypomnijmy, że modernizacja czytelń BN została wielokrotnie wyróżniona w prestiżowych konkursach. To m.in. Property Design Award, Nagroda Roku SARP w kategorii architektura wnętrz dla nowych czytelń BN, trzy nagrody dla nowych czytelń BN w Konkursie Architektonicznym Prezydenta m.st. Warszawy czy Nagroda Lider Dostępności.
Zapraszamy do odwiedzin Biblioteki Narodowej.
