Urodziny Zbigniewa Herberta w Pałacu Rzeczypospolitej
W czwartek 29 października 2026 roku w Pałacu Rzeczypospolitej odbył się wieczór poezji z okazji urodzin Zbigniewa Herberta – jednego z najwybitniejszych polskich poetów XX wieku, eseisty i dramaturga. Wydarzenie zorganizowały Fundacja im. Zbigniewa Herberta oraz Biblioteka Narodowa.
W programie uroczystości znalazły się wiersze i proza poetycka Zbigniewa Herberta, a także dramat Rekonstrukcja poety. Utwory zaprezentowali i zinterpretowali Grzegorz Damięcki, Adam Ferency, Maja Ostaszewska i Karolina Rzepa, ze specjalnym udziałem Mai Komorowskiej. Oprawę muzyczną zapewniła flecistka Anna Karpowicz, a całość wyreżyserował Tomasz Cyz.
Dr Tomasz Makowski, dyrektor Biblioteki Narodowej, zwrócił uwagę na różnorodne i szlachetne funkcje, jakie pełni Pałac Rzeczypospolitej. Podkreślił również, że na wystawie stałej skarbca BN prezentowane są aż trzy rękopisy Zbigniewa Herberta, którego twórczość zajmuje szczególne miejsce w działalności Narodowej Książnicy. Z kolei dr Maria Dzieduszycka, prezeska Fundacji im. Zbigniewa Herberta, zaznaczyła, że celem organizatorów było nie tylko upamiętnienie i uhonorowanie poety, lecz przede wszystkim stworzenie okazji do wsłuchania się w żywe słowa jego poezji, które pozostają nieprzemijająco ważne i aktualne.
Wieczór w Pałacu Rzeczypospolitej, z udziałem przyjaciół i miłośników twórczości Herberta, był okazją do ponownego spotkania z jego poezją i przypomnienia jej ponadczasowego przesłania. Podczas wydarzenia przywołano również wspomnienie ubiegłorocznej gali wręczenia Międzynarodowej Nagrody Literackiej im. Zbigniewa Herberta, która odbyła się w czerwcu 2025 roku właśnie w Pałacu Rzeczypospolitej. Nagrodę odebrała wówczas kanadyjska poetka Anne Carson, tegoroczna laureatka Literackiej Nagrody Nobla.
Twórczość Zbigniewa Herberta, autora Pana Cogito, od lat zajmuje ważne miejsce w polskiej literaturze i kulturze. Biblioteka Narodowa, której misją jest gromadzenie, ochrona i udostępnianie polskiego dziedzictwa piśmienniczego, pielęgnuje również pamięć o wybitnych twórcach literatury. Narodowa Książnica jest szczególnie związana z twórczością Herberta. Przechowuje archiwum poety, obejmujące m.in. rękopisy i maszynopisy jego utworów, korespondencję, dokumenty osobiste oraz fotografie. Zbiory te stanowią bezcenne świadectwo życia i pracy twórczej Zbigniewa Herberta, a część z nich można oglądać na wystawie stałej w Pałacu.
Swoją obecnością na wydarzeniu zaszczycili m.in.: prof. Anna S. Czyż przewodnicząca Stowarzyszenia Historyków Sztuki, Małgorzata Grupińska-Bis dyrektorka Biblioteki Wielkopolskiej im. Stanisława Barańczaka w Poznaniu, prof. Marzanna Bogumiła Kielar, Ryszard Krynicki laureat Nagrody im. Zbigniewa Herberta w 2015 r., prof. Anna Nasiłowska przewodnicząca Stowarzyszenia Pisarzy Polskich, dr Krzysztof Nierzwicki dyrektor Biblioteki Uniwersyteckiej w Warszawie, prof. Zdzisław Pietrzyk przewodniczący Rady Naukowej BN, Anna Piwkowska, prof. Jacek Popiel wieloletni rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego i Akademii Teatralnej w Krakowie, Marek Skulimowski prezes Fundacji Kościuszkowskiej w Nowym Jorku.
Dodatkową atrakcję podczas wydarzenia stanowiła możliwość zwiedzenia nowej wystawy czasowej „Zwierzęta wszystkich światów”.
